این فناوری پیشرفته با هدف شناسایی دقیق و نقشهبرداری از مناطق آلوده به مواد منفجره که از دوران جنگها باقی مانده، طراحی شده است و میتواند توان عملیاتی نیروهای متخصص را در پاکسازی زمینها بهشدت افزایش دهد.
این تجهیزات که توسط شرکت هوپونگ (Hopong) ارایه شده، از آشکارسازهای کوانتومی گرادیانی (Gradient Quantum Detectors) بهره میبرند. این حسگرها با اندازهگیری تغییرات بسیار ریز در میدان مغناطیسی زمین، وجود مواد منفجره فرومغناطیسی را حتی در اعماق زمین تشخیص میدهند. در واقع، پهپاد با اندازهگیری اختلاف شدت میدان مغناطیسی در نقاط مختلف گرادیان (یعنی اندازهگیری میزان تغییرات شدت میدان برای تشخیص دقیق محل هدف)، میتوانند تفاوت بین سنگهای معمولی و یک ماده منفجره را تشخیص داده و مختصات دقیق آن را استخراج کنند.
در این عملیات، نقشهبرداری هوشمند (One-click mapping) به معنای استفاده از دادههای حسگرهای مغناطیسی و ترکیب آنها با دادههای ناوبری پهپاد برای ایجاد یک نقشه دیجیتال دقیق از زیر سطح زمین است. این فرآیند که بهصورت خودکار انجام میشود، به اپراتور اجازه میدهد تا بدون نیاز به پیمایش دستی، یک نقشه رنگی و توپوگرافیک از نقاط آلوده داشته باشد که در آن هر نقطه خطرناک با مختصات دقیق مشخص شده است. این سامانه با قابلیت پرواز دنبالکننده زمین (Terrain-following flight)، اجازه میدهد پهپاد در ارتفاعی بسیار کم و ثابت نسبت به سطح خاک پرواز کند تا دقت حسگرها به حداکثر برسد.
همچنین، شرکت هوپونگ سامانه مدیریت انفجار هوشمند (Intelligent Precision Detonation) را برای مرحله نهایی عملیات ارایه کرده است. این سامانه شامل یک کپسول انفجاری کوچک است که توسط پهپاد در نقطه دقیق شناساییشده مستقر میشود. این فناوری اجازه میدهد تا با استفاده از یک جریان انفجاری هدایتشده و دقیق، بقایای انفجاری جنگ (ERW) بدون آسیب گسترده به محیط اطراف، خنثی شوند.
این تجهیزات طی مراسمی در مقر مرکز اقدامات مین کامبوج (CMAC) در پنومپن (Phnom Penh) تحویل داده شد. هنگ راتانا (Heng Ratana)، مدیرکل این مرکز، استفاده از پهپادها را برای پاکسازی بقایای انفجاری جنگ (ERW) حیاتی دانست. کامبوج از سال ۱۹۷۹ تا جون ۲۰۲۶، شاهد کشته شدن بیش از ۱۹ هزار نفر و مجروح یا نقص عضو بیش از ۴۵ هزار تن بر اثر مین بوده است. با توجه به وجود ۴ تا ۶ میلیون مین و مهمات عملنکرده، این فناوری هوشمند راهکاری کلیدی برای رسیدن به هدف پاکسازی کامل کشور تا سال ۲۰۳۰ است.
چین پیشتر نیز از پهپادها در عملیات پاکسازی مناطق آلوده به مین در مرز چین و ویتنام استفاده کرده است. در عملیات گستردهای که از سال ۲۰۱۵ در بخشهایی از استان یوننان (Yunnan) آغاز شد، پهپادها برای شناسایی هوایی، بررسی مناطق صعبالعبور و ارزیابی آثار انفجار بهکار رفتند. در آن عملیات، پهپادها در کنار نیروهای مینزدایی، تجهیزات مکانیکی، رباتهای زمینی و روشهای انفجاری فعالیت میکردند و جایگزین کامل نیروهای متخصص نبودند.
در سالهای اخیر، پژوهشها و طرحهای فنی چین بر ترکیب پهپادها با حسگرهای مغناطیسی، فروسرخ و تصویربرداری الکترواپتیکال متمرکز شده است. برخی طرحها همچنین استفاده از رادار روزنه ترکیبی و هوش مصنوعی را برای تحلیل تصاویر، شناسایی اهداف و کاهش هشدارهای اشتباه پیشنهاد میکنند. در این الگو، پهپاد ابتدا منطقه را بررسی میکند، دادهها را به مرکز فرماندهی میفرستد و سپس تیم متخصص یا ربات زمینی برای تایید و خنثیسازی هدف وارد عمل میشود.
شرکت ساتیواِیوی (SATUAV) از جمله شرکتهای چینی است که پهپادهایی برای کشف و نقشهبرداری مینهای مدفون معرفی کرده است.
همچنین در چین، ثبت فنی مرتبط با پهپاد مینروب، با شماره CN206615395U، انجام شده است. این ثبت فنی نشان میدهد که طراحی پهپادهای ویژه کشف یا پاکسازی مین از اواسط دهه ۲۰۱۰ در این کشور دنبال شده است؛ اما ثبت این طرح بهتنهایی به معنای تولید انبوه یا استقرار عملیاتی آن نیست.
منبع: cn
