این ماهواره که در دسامبر ۲۰۲۴ پرتاب شد، به گفته پژوهشگران آکادمی علوم چین (Chinese Academy of Sciences)، پایهگذار شکلگیری مراکز محاسباتی فضایی در آینده خواهد بود. فناوری بهکاررفته امکان تحلیل دادههای سنجشازدور را بهصورت مستقیم در فضا فراهم میکند و نیاز به ارسال حجم عظیم داده به زمین را کاهش میدهد؛ موضوعی که برای کاربردهایی مانند پایش بلایای طبیعی و هشدارهای فوری اهمیت حیاتی دارد.
مدل زبانی بزرگ در مدار زمین
در قلب ماهواره دونگفانگ هوییان گائوفن ۰۱ (Dongfang Huiyan Gaofen 01)، یک مدل هوش مصنوعی بزرگ قرار دارد که قادر است تصاویر و دادهها را در مدار پردازش کرده و حتی تعامل هوشمند با زمین داشته باشد. این سامانه توانسته قابلیت گفتوگوی برخط و پاسخدهی با تاخیر بسیار پایین را به نمایش بگذارد و نشان دهد که استقرار مدلهای مولد در فضا از نظر فنی عملی است. به گفته مسئولان پروژه، این دستاورد چین را در جایگاه پیشتاز جهانی در حوزه تحلیل مولد دادههای فضایی و تعامل هوشمند ماهواره و زمین قرار میدهد.
برخلاف برخی طرحهای خارجی که متکی بر انتقال مستقیم فناوریهای موجود به فضا هستند، مسیر چین بر توسعه معماری بومی و استفاده از پردازندههای داخلی با بازدهی بالا مختص شرایط فضا بنا شده است. تمرکز این رویکرد بر طراحی ماژولار، مدیریت حرارتی پیشرفته و کاهش مصرف انرژی، راه را برای افزایش توان محاسباتی هر ماهواره هموار میکند. چین اعلام کرده این فناوری میتواند در آینده بهعنوان بخشی از زیرساخت اطلاعات فضایی جهانی مورد استفاده قرار گیرد و زمینه همکاریهای علمی و فناورانه بینالمللی را فراهم کند.
منبع: globaltimes
